۱۴۰۵/۰۴/۰۵
بایگانی دروس خارج فقه
۱۴۰۵/۰۳/۲۷
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۱۳ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
معنای لغوی حق ترکیبی از ثبوت و اولویت است. مُدرِک ثبوت و اولویت [برای متعلق حق] گاهی عقل نظری است؛ مانند (ذلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ) که عقل نظری درک میکند خداوند ثابت و ضروری است و گاهی عقل عملی است؛ مانند ...
۱۴۰۵/۰۳/۲۶
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۱۲ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
فهم عرف و ارتکاز عقلاء آن است که گرچه مواردِ حق ممیزاتی دارد، ولی معنای مشترکی نیز در تمام موارد اطلاق حق، وجود دارد که این معنای مشترک (حق) به منزلۀ جنس در مفاهیم ماهوی است و ممیزاتِ موارد به منزلۀ فصل آن محسوب میشود، مانند مفهوم ...
۱۴۰۵/۰۳/۲۵
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۱۱ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
محقّق اصفهانی قدس سره طبق مبنای خود که ملکیّت را مقتبس از مقولۀ اضافه میداند میفرماید: حق نمیتواند مرتبۀ ضعیف ملک باشد؛ زیرا مقولۀ اضافه بالذات قابلیت اشتداد و تضعّف ندارد؛ چون اضافه دائر بین وجود و عدم است؛ مثلاً در مورد ...
۱۴۰۵/۰۳/۲۴
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۱۰ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
سید یزدی قدس سره نیز در حاشیه بر مکاسب میفرماید: «الحق نوعٌ من السلطنة» گرچه ایشان مرتبهی ضعیفی از ملک نیز قائل است؛ یعنی در حقیقت قول سوم را انتخاب کرده که دو نظریه را با هم جمع کرده است، کما اینکه محقّق نائینی رحمه الله نیز هر ...
۱۴۰۵/۰۳/۲۳
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۹ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
ملک مفهومی اعتباری است که یا مقتبس از دو مقولۀ اضافه و کیف نفسانی قدرت است و یا مقتبس از ملکیت حقیقی یا تکوینی به نحوی که مملوک به تمام معنا و هویت متعلق به مالک بوده و مالک نسبت به آن مطلق العنان میباشد و اگر احیاناً در جایی ...
۱۴۰۵/۰۳/۲۱
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۸ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
مفهوم ملکیت به تلقی عموم یا اکثر فلاسفه، متکلمین و فقهاء از مفاهیم اعتباری است که مستقیماً و بدون واسطه از تکوین اقتباس شده است، گرچه ظاهر کلمات بعضی از فقهاء و حتی فلاسفه این است که مفهوم ملکیت حاکی از یک رابطۀ حقیقی ...
۱۴۰۵/۰۳/۲۰
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۷ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
علی فرض اینکه مالیّت در ثمن شرط باشد میگوییم شکّی در این نیست که حق تحجیر از حقوقی است که مالیّت دارد؛ زیرا تحجیر و سنگچین کردن زمین به او این اولویت را میدهد که بتواند در آن ساختمان بنا کند و دیگران نتوانند در آن تصرف کرده ...
۱۴۰۵/۰۳/۱۹
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۶ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
دلیل اینکه سلطان و مُسلّطٌ علیه نمیتواند اتحاد داشته باشد چیست؟ اگر دلیل آن تضایف است میگوییم چه مانعی دارد دو عنوان متضایف قائم به شخص واحد باشد؟! به عنوان مثال دو عنوان عالم و معلوم که متضایفان هستند میتواند قائم به شخص واحد ...
۱۴۰۵/۰۳/۱۸
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۵ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
در بیع لازم نیست ثمن قبل از معاوضه مال باشد، بلکه اگر به نفس بیع هم مالیّت پیدا کند کفایت میکند و اشکالات عقلی و فلسفی که بعضی در اینجا مطرح کردهاند وارد نیست؛ چون این مباحث، مباحث تکوینی نیست، بلکه اعتبارات عرفی است و ...
۱۴۰۵/۰۳/۱۷
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۴ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
اگر مانع شدن از عمل حر ضمان داشت، از آن جاکه عمل افراد بسیار متفاوت است نحوهی محاسبه و مقدار ضمان آن مکرراً مورد سؤال واقع میشد و در مجامع روایی موجود، حداقل یک روایت ـ هرچند ضعیف ـ در این زمینه یافت میشد. در حالی که ما ...
۱۴۰۵/۰۳/۱۶
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۳ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
هر وصف ثبوتی باید موضوعش نیز ثبوت و وجود داشته باشد، البتّه باید در نظر داشت که ثبوت کل شئ بحسبه؛ اگر چیزی جوهر باشد ثبوتش به نحو ثبوت جوهری است، عرض باشد به نحو عرضی است، امر انتزاعی و معقول ثانی فلسفی باشد ثبوتش به ...
۱۴۰۵/۰۳/۱۳
دروس خارج فقه، البیع، جلسه ۲ (۱۳۹۲-۱۳۹۳)
با تأمّل در موارد استعمال و رجوع به ارتکاز، لزوم عین بودن مبیع احساس نمیشود، بلکه حقوق و منافع نیز اگر به گونهای ثبات داشته و حیثیت تدرّج آن غمض عین شود میتواند به عنوان مبیع واقع شده و قابل فروش باشد، مانند خدمت عبد مدبّر در طول حیات ...
