پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 2 آبان 1396
  • 2017 Oct 24
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 350
دیروز: 1413
ماه جاری: 1762
امسال: 205666
کل: 777540
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 30/3/1396 - 15:25
کد درس: 988 تعداد بازدید: 145 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات درس خارج اصول
حضرت آیت الله سیّد محمّدرضا مدرّسی طباطبایی یزدی دامت برکاته
دوره‌ی دوم ـ سال دوازدهم ـ سال تحصیلی 95ـ94
جلسه 69 ـ یکشنبه 22/1/95

مرحله‌ی دوم فرمایشات محقق اصفهانی رحمه الله

ایشان می‌فرمایند: مثل (اوفوا بالعقود) که عام به گونه‌ای وارد شده است که زمان ظرف واحدی برای آن است نه ظروف متعدده، یا به تعبیر دیگر عامی است که زمان در آن به عنوان ظرف واحد برای استمرار حکمش اخذ شده است، دارای دو حیثیت است: یک حیثیت عموم و شمول آن نسبت به هر عقدی و یک حیثیت اطلاق ازمانی آن از حیث خصوصیات زمان واحد.

یعنی (اوفوا بالعقود) را یکبار نسبت به افراد عرضیه‌ی عقد و سنخ‌های متفاوت عقد در نظر می‌گیریم، در این حالت عموم دارد و اصلاً مسأله‌ی زمان مطرح نیست، لذا گفته می‌شود (اوفوا بالعقود) یعنی وفا کنید به عقد بیع، به عقد اجاره، به عقد نکاح و ... و اگر یکی از این عقود از عموم (اوفوا) خارج شد، معنا ندارد دوباره به عموم تمسک شود؛ زیرا وقتی خارج شد، اگر بتوان دوباره به آن تمسک کرد یعنی داخل است، در حالی که معنا ندارد شیء واحد هم داخل در عموم باشد و هم خارج از عموم و اصلاً جای این شبهه نیست که بعد از خروج، عام بتواند مرجعیت داشته باشد. یکبار هم (اوفوا بالعقود) را از حیث افراد طولیه در نظر می‌گیریم که از این حیث اطلاق دارد؛ چون فرض این است که زمان به عنوان ظرف واحد اخذ شده است نه قطعه‌های مستقل، و این ظرف واحد همه‌ی افراد طولیه را در برمی‌گیرد. لذا محقق اصفهانی رحمه الله می‌فرماید: (اوفوا بالعقود) عرضاً تکثر پیدا می‌کند و حصه‌های متفاوت را شامل می‌شود و این حصه‌های متفاوت در طول زمان دارای حکم می‌باشند؛ یعنی در طول زمان، وفای به بیع لازم است، وفای به اجاره لازم است، وفای به نکاح لازم است و ... که این مقتضای اطلاقِ متعلق است.

بنابراین به نظر ایشان در مثل (اوفوا بالعقود) دو حیثیت موجود است؛ یک حیثیت عموم که مربوط به حصه‌های عرضی است و یک حیث اطلاق و شمولی که مربوط به اطلاق در طول زمان می‌شود و در هر حصه‌‌ی عرضی وجود دارد و این چیزی است که می‌تواند مستفاد از اطلاق عقد باشد؛ زیرا شارع که فرمود (اوفوا بالعقود) عقد را با قیدی نیاورد بلکه این عقد مطلق است، زمان هم که واحد اخذ شده است، لهذا عقد بیع دیگر تحصیص نشده و یک حصه است و حکم آن که مثلاً وجوب وفا باشد نیز طبیعی و سنخ وجوب است، موضوع هم که عقد باشد سنخاً واحد است و چون قیدی ندارد لامحاله تمام ازمنه‌ای که می‌تواند در خارج و در عالم امتثال، متقطع باشد و در بخشی از زمان امتثال شود و در بخشی از زمان امتثال نشود، همه را شامل می‌شود و این ضربه‌ای به وحدت سنخیه‌ی حکم و موضوع و متعلق نمی‌زند؛ چون بیان شد وحدت سنخیه با تعدد خارجی قابل جمع است؛ زیرا یکی مربوط به عالم جعل و دیگری مربوط به عالم امتثال است.

حال که چنین شد و اطلاق وجود دارد، چرا می‌گویید بعد از تقیید در بخشی از زمان، ولو آن زمان وسط باشد، نمی‌توان به (اوفوا بالعقود) مراجعه کرد؟! اگر مقصود عموم عام است که یعنی به عموم نمی‌شود مراجعه کرد، سخن درستی است و مورد قبول است؛ زیرا عموم در مرحله‌ی جعل عرضاً متکثر است نه طولاً، لذا وقتی چیزی از آن خارج شد نمی‌توانیم بگوییم هم خارج است و هم داخل، ولی چرا نتوانیم به اطلاق عام تمسک کنیم؟!

جناب شیخ و آخوند رحمهما الله که منکر مرجعیت عام از حیث اطلاق هستند (شیخ بالجمله و آقای آخوند رحمهما الله فی‌الجمله) باید دلیلی اقامه کنند که اطلاق در اینجا با اطلاق در سایر موارد متفاوت است، در حالی که فارقی بین اطلاق در اینجا با جاهای دیگر وجود ندارد. آری خصوصیاتی وجود دارد، لکن دخیل در مطلب نیست لذا در چنین مواردی می‌توان عند الشک به اطلاق (اوفوا بالعقود) نسبت به زمان مراجعه کرد و نوبت به استصحاب نمی‌رسد.

دفع چند شبهه توسط محقق اصفهانی رحمه الله

یک شبهه که ایشان با تعبیر «ربما یتخیل الفرق بین هذا المطلق و سائر المطلقات» مطرح می‌کنند، چنین است که ما نحن فیه یعنی اطلاق ازمانی، با اطلاق عرضی تفاوت دارد. جایی که می‌خواهیم اطلاق را در افراد عرضی مرجع قرار دهیم مثل اینکه رقبه شامل مؤمنه، کافره، عالمه، جاهله و... باشد، چون این‌ها تکثر دارند اخذ به اطلاق مانعی ندارد. اما اگر بخواهیم از حیث زمان و بعد از خروج حکم در بخشی از زمان به اطلاق مراجعه کنیم، ممکن نیست؛ زیرا فرض این است که زمان واحد است، اگر رجوع به اطلاق کنید یعنی متکثر فرض شده است و این خلف فرض است. لهذا وقتی اطلاق از حیث زمان، زمین خورد دیگر قابل مراجعه نیست و این اطلاق مختل می‌شود و اطلاق خاصی است که با سایر اطلاقات متفاوت است ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه شصت و نهم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
بهترينِ مردمان
امام سجّاد علیه السّلام: مردمان زمان غيبت كه به امامت او (مهدى) معتقد و منتظر ظهورش باشند، بهترينِ مردمان هستند ؛ زيرا خداوند به اندازه‌اى به آنان فهم و خِرد و شناخت داده كه غيبت در نزد آنها به منزله مشاهده است و مردم آن زمان را مانند كسانى كه در مقابل پيامبر صلى‌الله‌عليه‌و‌آله به جهاد پرداخته باشند، قرار داده است.
الاحتجاج : ج ۲ ص ۱۵۴ ح ۱۸۸
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1396 Qommpth.ir All Rights Reserved