پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 1 مهر 1396
  • 2017 Sep 23
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 929
دیروز: 1943
ماه جاری: 928
امسال: 166753
کل: 738627
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 21/3/1396 - 17:04
کد درس: 977 تعداد بازدید: 101 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات درس خارج اصول
حضرت آیت الله سیّد محمّدرضا مدرّسی طباطبایی یزدی دامت برکاته
دوره‌ی دوم ـ سال دوازدهم ـ سال تحصیلی 95ـ94
جلسه 58 ـ دوشنبه 10/12/94

باید توجه داشت که در اصل موت، استصحاب عدم جاری نمی‌شود؛ چون مسلّم است، بلکه نسبت به عنوانی مانند «الموت المتقدم علی اسلام الولد» چون نمی‌دانیم محقق شده است یا خیر، از آنجا که از ازل نبوده لذا استصحاب عدم در آن جاری می‌کنیم.

در هر حال می‌توان در هر عنوان وجودی ذات اثری که مسبوق به عدم است، استصحاب عدم جاری کرد مگر اینکه به استصحاب عدم دیگری معارض باشد. بنابراین این صورت با صورتی که مجهولی التاریخ بود فرق ندارد. در مجهولی التاریخ هم اگر وجود به نحو کان تامه ذات اثر بود، گفتیم استصحاب عدم آن جاری است مگر آنکه با استصحاب عدم دیگری معارض باشد.

صورت دوم: استصحاب وجود به نحو کان ناقصه

در این صورت اسلام را به عنوان یک موضوع، و تقدم را نیز به عنوان یک وصف برای آن در نظر می‌گیریم و می‌گوییم: کان الاسلام متقدماً علی موت الوالد، یا به صورت مختصر «الاسلام المتقدم علی موت الوالد» را استصحاب می‌کنیم. یک حادث ما اسلام ولد است و دیگری موت والد است ولی آنچه که ذات اثر است، اسلام ولد با وصف تقدم بر موت والد به نحو کان ناقصه است.

مرحوم آخوند می‌فرماید که استصحاب عدم جاری نمی‌شود؛ چون حالت سابقه‌ای نداشته که اسلام باشد و وصف تقدم نداشته نباشد. از ابتدایی که وجود یافته یا «الاسلام المتقدم علی موت الوالد» محقق بوده و یا چنین اسلامی با این وصف نبوده است. پس زمانی نداشته‌ایم که بگوییم اسلام بوده ولی وصف تقدمش نبوده است تا بگوییم اسلام متقدم بر موت والد را نداشته‌ایم.

مرحوم آخوند این سخن را قبلاً نیز بیان کرده بودند؛ در صورت دوم مجهولی التاریخ یعنی در کان ناقصه‌ی مجهولی التاریخ.

ولی همچنان که گفتیم، بنابر مبنای ایشان (یعنی صاحب کفایه) و مبنای مختار، این کلام درست نیست؛ زیرا مرحوم آخوند استصحاب عدم ازلی را جاری می‌دانند و می‌توانیم بگوییم این اسلام وقتی که نبود، وصف تقدم بر موت والد هم برای آن نبود؛ چون هر وصفی احتیاج به موصوفش دارد. هر دو نبود، به نحو کان تامه هم نبود. سپس اسلام قطعاً محقق شده است؛ چون می‌دانیم ولد اسلام آورده است، شک می‌کنیم که آیا اتصاف این اسلام به تقدم بر موت والد هم محقق شده است یا خیر؟ به نحو کان تامه می‌گوییم این اتصاف نبوده و بعد هم نیست و مانعی ندارد. اسلام ولد وجدانی است ولی ما اسلام تنها را نمی‌خواهیم، اسلام متصف به تقدم بر موت والد را می‌خواهیم، می‌گوییم وقتی که اسلام نبود، این اتصاف هم نبود، شک می‌کنیم الآن که اسلام محقق شد، این اتصاف هم محقق شده یا خیر، می‌گوییم محقق نشده است. پس موضوعی که ذات اثر بود، یعنی «الاسلام المتقدم علی موت الوالد» به واسطه‌ی انتفاء وصفش با استصحاب عدم ازلی، محقق نیست پس آثار بر آن مترتب نیست.

آری، این استصحاب هم می‌تواند دارای معارض باشد؛ زیرا اگر به نحو کان ناقصه «الاسلام المتأخر عن موت الوالد» دارای اثر باشد، عیناً می‌توانیم استصحاب عدم وصف را جاری کنیم. اگر علم اجمالی داشته باشیم ‌که یکی محقق شده است، نمی‌توانیم هر دو استصحاب را جاری کنیم؛ زیرا اگر هر دو استصحاب جاری شود، یعنی تجویز مخالفت قطعیه‌ی عملیه کرده‌ایم.

بنابراین اگر موضوع حکم، وجود به نحو کان ناقصه باشد می‌توانیم استصحاب عدم وصف را جاری کنیم، ولی اگر معارض با استصحاب دیگری شد ساقط می‌شود، همانند جایی که مجهولی التاریخ باشند و ما بتوانیم استصحاب عدم وصف برای آن وجود کنیم.

صورت سوم: استصحاب عدم به نحو لیس ناقصه

صورت سوم چنین است که احد الحادثین معلوم التاریخ و دیگری مجهول التاریخ است و عدم به نحو لیس ناقصه ذات اثر است. مثلاً موضوع اثر، اسلام ولد است که متصف به عدم تقدم بر موت والد باشد (اسلام الولد المتصف بعدم التقدم علی موت الوالد) یعنی عدم، صفت برای اسلام باشد که به نحو معدوله می‌شود و نفی، جزء‌ محمول است.

مرحوم آخوند در اینجا نیز گفته‌اند استصحاب جاری نمی‌شود؛ زیرا زمانی نداریم که اسلام داشته باشیم و صفت عدم تقدم را نداشته باشیم؛ زیرا اسلام از آن زمانی که پدید آمده، یا وصف عدم تقدم را داشته یا نداشته است. حالت سابقه‌ای که اسلام این وصف را نداشته باشد نداریم، پس در ما نحن فیه یعنی جایی که عدم به نحو ناقصه مأخوذ در موضوع است، استصحاب جاری نیست ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه پنجاه و هشتم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
بهترین و بدترین مردم
بدترينِ مردم كسى است كه پی‌جوى عيبهاى مردم باشد و نابيناى عيبهاى خويش.
غرر الحكم، ح ۵۷۳۹
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1396 Qommpth.ir All Rights Reserved