پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 30 تير 1396
  • 2017 Jul 21
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 757
دیروز: 807
ماه جاری: 30700
امسال: 100174
کل: 672048
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 20/3/1396 - 17:24
کد درس: 975 تعداد بازدید: 44 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات درس خارج اصول
حضرت آیت الله سیّد محمّدرضا مدرّسی طباطبایی یزدی
دامت برکاته
دوره‌ی دوم ـ سال دوازدهم ـ سال تحصیلی 95ـ94
جلسه 56 ـ شنبه 8/12/94

بررسی تفصیلی فرمایش شیخ و آخوند رحمهما الله در صورت چهارم

گفتیم صورت چهارم چنین است که حادثین مجهولی التاریخ هستند و می‌خواهیم عدم به نحو لیس تامه را استصحاب کنیم، البته نسبت به زمان حادث مجهول التاریخ دیگر. در همان مثال اسلام ولد و موت والد، اگر اسلام ولد حین موت والد نباشد ارث نمی‌برد. آیا عدم اسلام ولد را تا حین موت والد می‌توان استصحاب کرد؟

در حقیقت باید دو چیز داشته باشیم؛ یکی عدم اسلام ولد و دیگری موت والد، و این دو با یکدیگر جمع شوند.

هر دو جزء موضوع، حالت سابقه داشته است؛ هم عدم اسلام ولد و هم موت والد. قطعاً والد از دنیا رفته است و این امری وجدانی است و می‌خواهیم بدانیم آیا عدم اسلام ولد که حالت سابقه دارد، تا موت والد استمرار داشته است تا ضمّ وجدان به اصل کنیم و موضوع عدم ارث درست شود یا نه؟ البته این دو را هم‌زمان می‌خواهیم، نه به نحو تقیّد. می‌خواهیم عدم اسلام را تا زمان موت والد استصحاب کنیم نه عدم اسلام مقیداً‌ به موت والد که یک عنوان مقید باشد. بالجمله مراد این است که این دو عنوان را احراز کنیم؛ یکی موت والد و دیگری عدم اسلام ولد در همان زمان موت والد. آیا این استصحاب جاری می‌شود؟

فرمایش شیخ انصاری رحمه الله در جریان استصحاب در صورت چهارم

شیخ انصاری اعلی الله مقامه الشریف می‌فرماید استصحاب جاری می‌شود؛ زیرا هردو یعنی هم موت والد و هم اسلام ولد، حالت سابقه‌ی عدمیه دارد، لذا استصحاب عدم اسلام ولد می‌کنیم تا زمان موت والد، استصحاب مشکلی ندارد و ارکانش تمام است. آری، اگر موت والد هم اثر داشته باشد، عدم آن را هم می‌شود استصحاب کرد؛ یعنی «استصحاب عدم موت والد تا زمان اسلام ولد». اگر هر دو جاری شد، با تعارض ساقط می‌شوند اما اگر هر دو جاری نبود چون یکی دارای اثر نبود، مانعی ندارد که دیگری جاری شود و اثر بر آن مترتب شود کما فی ما نحن فیه؛

عدم اسلام ولد در زمان موت والد، اثر دارد؛ زیرا اسلامش حین موت، موجب ارث بردن است و عدم اسلامش موضوع عدم ارث است. وقتی چیزی و موضوعی وجوداً یا عدماً‌ اثر داشت، می‌توانیم استصحاب وجودی یا عدمی جاری کنیم و حالت سابقه را جرّ به زمان حال نماییم. اما استصحاب عدم موت والد الی زمان اسلام ولد، اثر ندارد. عدم موت یعنی حیات، استصحاب حیات والد الی زمان اسلام ولد، اگر وجدانی هم باشد یعنی بدانیم پدری زنده است تا پسرش مسلمان می‌شود، چه اثری بر آن مترتب است؟! موضوع حکمی نیست، پس چون موضوع حکمی نیست و اثری ندارد لامحاله استصحاب عدم اسلام ولد الی زمان موت والد بلامعارض جاری است و هیچ مشکلی ندارد.

کلام مرحوم آخوند در عدم جریان استصحاب مذکور

مرحوم آخوند فرموده است صرف نظر از تعارض، اصلاً مقتضی برای چنین استصحابی وجود ندارد و نمی‌توانیم بگوییم «لا تنقض الیقین بالشک» شاملش می‌شود.

شبهه‌ای را جناب آخوند رحمه الله مطرح کرده و فرموده است: استصحاب عدم اسلام ولد الی حین موت والد، دارای این اشکال است که ما نمی‌توانیم اتصال زمان شک به یقین را احراز کنیم.

آیا صرف اینکه احراز نشود، مشکل پیدا می‌شود؟ بلی؛ چون شبهه‌ی مصداقیه‌ی «لا تنقض الیقین بالشک» می‌شود.

اما در تفصیل و تفسیر کلام مرحوم آخوند، دو گونه بیان وجود دارد:

تفسیر اول از کلام آخوند در صورت چهارم

یک تفسیر این است که زمان شک و یقین، در استصحاب باید متصل باشد؛ یعنی نمی‌شود فرضاً ساعت 10 یقین داشته باشیم، بعد ساعت 11 را رها کنیم و ساعت 12 استصحاب کنیم.

بعضی به نفع آقای آخوند رحمه الله چنین استدلال کرده‌اند که در روایات استصحاب آمده است: «لِأَنَّكَ كُنْتَ عَلَى يَقِينٍ مِنْ طَهَارَتِكَ ثُمَّ شَكَكْت‏» و الفاء للترتیب باتصال لذا باید زمان شک متصل به زمان یقین باشد، اما اگر زمان شک متصل به زمان یقین نبود و فاصله‌ای افتاد نمی‌توانیم استصحاب کنیم. البته مرحوم آخوند نمی‌خواهد بگوید یقیناً زمان شک، متصل به زمان یقین نیست بلکه می‌گوید احراز اتصال نمی‌شود. اگر احراز اتصال نشود تمسک به ادله‌ی استصحاب در اینجا، بدون احراز موضوع می‌شود یا به تعبیر دیگر تمسک به عام است در شبهه‌ی مصداقیه و این صحیح نیست ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه پنجاه و ششم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
از خدا بخواهیم
هر گاه يكى از شما خواست كه آنچه را از پروردگارش درخواست مى‌‏كند، به او بدهد، بايد از همه مردم چشم اميد بركَند و به غير خدا هرگز اميدى نداشته باشد. پس هرگاه اين از قلب او بر خدا عيان شد، هر چه را از وى بخواهد، به او می‌دهد.
تيسير المطالب، ص ۲۳۵
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1396 Qommpth.ir All Rights Reserved