پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 2 آبان 1396
  • 2017 Oct 24
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 1043
دیروز: 1413
ماه جاری: 2455
امسال: 206359
کل: 778233
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 14/7/1395 - 10:09
کد درس: 779 تعداد بازدید: 312 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات دروس خارج فقه
حضرت آیت الله سیّد محمّد رضا مدرّسی طباطبایی یزدی (دامت برکاته)
سال تحصیلی 95-1394
جلسه‌ی شصت و یکم؛ ‌‌شنبه 15/12/1394

ادله‌ی شیخ قدس سره برای اثبات صحّت عقد فضولی ملحوق به اجازه
1. تمسّک به اطلاقات و عمومات

اوّلین دلیلی که مرحوم شیخ برای تصحیح عقد فضولیِ ملحوق به اجازه‌‌ی مالک اقامه می‌کند، تمسّک به عمومات و اطلاقات صحّت است، به این بیان که «أوفوا بالعقود»، «أحل الله البیع» و «تجارةً عن تراضٍ ‌منکم» اطلاق دارد و شامل هر عقدی می‌شود، مگر عقدی که اصلاً همراه إذن مالک نباشد؛ نه سابقاً و نه لاحقاً، [و در ما نحن فیه چون «عقد، بیع و تجارت» صادق است و با اجازه، منسوب به مالک می‌شود ـ یعنی هرچند عقد ابتداءً منسوب به مالک نیست امّا به واسطه‌ی اجازه، استدامةً منسوب به مالک می‌شود ـ لذا با تمسک به عمومات و اطلاقات، حکم به صحّت عقد بعد از الحاق اجازه‌ی مالک می‌شود. مقصود از استدلال مشهور هم که گفته‌اند «انه عقد صدر عن أهله فی محله» همین مطلبی است که اشاره کردیم.]

عرض می‌کنیم وقتی به عرف عقلاء‌ مراجعه می‌کنیم، معلوم می‌شود این استدلال شیخ قدس سره هم در سطح کلان و هم در سطح خرد صحیح است. در سطح انفرادی مثل این‌که مغازه‌ داری کسی را درب مغازه می‌گذارد بدون این‌که حق فروش به او بدهد، امّا آن فرد می‌بیند چون مشتری خوبی پیدا شده و به قیمت بالایی می‌خرد، جنس را به او می‌فروشد و می‌گوید مثلاً دو ساعت دیگر تحویل می‌دهم، بعد که صاحب مغازه آمد به او می‌گوید چنین بیعی را منعقد کرد‌ه‌ام. اگر مالک بیع را قبول کند و اجازه دهد، عقلاء بیع را منتسب به او می‌دانند، در نتیجه اطلاقات و عمومات صحّت شاملش شده و باید ملتزم به عقد باشد.

مثال واضح‌تر که در جامعه هم رواج دارد این‌که مثلاً زید قصد فروش منزلش را دارد و فلان بنگاه‌دار از قصد او مطلع می‌شود و بدون این‌که از او اذن بگیرد، منزلش را به دیگری به قیمت مناسبی می‌فروشد و حتّی قرارداد را هم امضاء می‌کنند، سپس نزد زید آمده و می‌گوید منزل تو را به فلان قیمت فروختم، در این‌جا اگر زید عقد را اجازه کند، عقلاء عقد را منتسب به او می‌دانند. البته این‌که گفتیم مالک قصد فروش داشته، برای تقریب به ذهن بود، وگرنه قصد فروش هم شرط لازمی نیست.

در سطح کلان نیز چنین عقودی رایج بین عقلاست؛ مثلاً در قراردادهای بین‌المللی ـ چه در زمینه‌ی اقتصادی، نظامی، سیاسی و ... ـ‌ دو یا چند دولت یا مؤسسه، قراردادی را تهیه و امضاء می‌کنند، سپس به سایر کشورها یا مؤسسات می‌گویند هر کسی موافق است و می‌خواهد طرف قرارداد باشد، مثلاً در سازمان ملل این قرارداد را امضاء کند، که هر دولت یا مؤسسه‌ای که ملحق شود، استدامةً طرف قرارداد می‌شود، هرچند ابتداءً قرارداد منسوب به او نباشد. البته این مثال با بیع فضولی مقداری متفاوت است؛ زیرا در بیع فضولی اصلاً قبل از اجازه‌ی مالک، عقدِ صحیح منعقد نشده است، بر خلاف مثال مذکور که قرارداد صحیح بین دو یا چند کشور یا مؤسسه منعقد شده و بعد سایر دولت‌ها ملحق به آن می‌شوند. امّا در جهت مورد نظر ما که اگر عقدی قابلیت الحاق را داشته باشد، هر کسی که به آن عقد ملحق شود و آن را امضاء کند عقد منتسب به او هم می‌شود، تفاوتی وجود ندارد و نهایت با قول به نقل سازگار است.

و حتی ممکن است افرادی این قراردادهای بین‌المللی را تهیه کنند که خودشان اصلاً طرف نباشند و فضولتاً اسم برخی کشورها را در آن بنویسند و یا به آن‌ها پیشنهاد دهند که اگر قبول دارند، ملحق شوند، در این‌جا هم بعد از این‌که آن کشورها پذیرفتند، قرارداد به آن‌ها هم نسبت داده می‌شود استدامةً، ولو ابتداءً منتسب به آن‌ها نباشد و چه بسا آثاری بر آن مترتب باشد که مربوط به تاریخ قبل از الحاق است حتّی به نحو کشف ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه شصت و یکم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
بهترينِ مردمان
امام سجّاد علیه السّلام: مردمان زمان غيبت كه به امامت او (مهدى) معتقد و منتظر ظهورش باشند، بهترينِ مردمان هستند ؛ زيرا خداوند به اندازه‌اى به آنان فهم و خِرد و شناخت داده كه غيبت در نزد آنها به منزله مشاهده است و مردم آن زمان را مانند كسانى كه در مقابل پيامبر صلى‌الله‌عليه‌و‌آله به جهاد پرداخته باشند، قرار داده است.
الاحتجاج : ج ۲ ص ۱۵۴ ح ۱۸۸
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1396 Qommpth.ir All Rights Reserved