پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 20 آذر 1396
  • 2017 Dec 11
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 1443
دیروز: 1652
ماه جاری: 22031
امسال: 259244
کل: 831118
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 25/9/1393 - 10:54
کد درس: 517 تعداد بازدید: 958 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات دروس خارج فقه
حضرت آیت الله سیّد محمّد رضا مدرّسی طباطبایی یزدی (دامت برکاته)
سال تحصیلی 94-1393
جلسه‌ی سی و نهم؛ سه‌‌شنبه 18/9/1393

فرع سوم: (ضمان حمل در عقد فاسد)

اگر مقبوض به عقد فاسد دارای حمل باشد مانند این‌که بایع گوسفند حاملی را در ضمن عقد فاسد به مشتری تحویل دهد، واضح است که ضمان گوسفند در صورت تلف بر عهده‌ی مشتری است؛ چراکه گوسفند تحت ید و استیلاء او تلف شده است. امّا اگر حمل تلف شود آیا ضمان او بر عهده‌ی بایع است یا مشتری؟

برخی گفته‌اند مشتری فقط ضامن امّ است و ضامن حمل نیست؛ زیرا بایع أمّ را به عنوان مبیع فروخته بود و در نتیجه مضمون به مثل است، امّا چون حمل جزء مبیع نیست، پس اگر تلف هم شود مضمون نیست.

عرض می‌کنیم: بنابر مبنای مختار ما اگر بایع فقط امّ را به عنوان مبیع تحویل داده باشد ولی حمل را به عنوان امانت تحویل داده تا مشتری بعد از وضع حمل برگرداند، در این صورت أمّ مضمون است ولی حمل مضمون نیست؛ چراکه ید مشتری، ید امانی است و بیان کردیم مؤتمنِ مالک، ضامن نیست. امّا اگر بایع مجموع امّ و ولد را به عنوان مبیع فروخته باشد، در این صورت قابض ضامن هر دو است [البته طبق همان تفصیلی که در فروع قبلی مطرح کردیم؛ یعنی اگر فساد عقد ناشی از مثل عدم تعیین عوض یا ... باشد و مشتری هم جاهل به فساد عقد باشد، در این صورت مشتری ضامن نیست چراکه امین می‌باشد. امّا اگر مشتری عالم به فساد عقد باشد یا فساد عقد به خاطر فقدان بعض شروط مثل محجوریت و مجنون بودن بایع باشد، در این صورت مشتری ضامن است.]

فرع چهارم: (ضمان در عقد شرکت فاسد)

اگر چند نفر با هم عقد شرکت مدنی بسته باشند و این عقد فاسد باشد، همان‌طور که تکلیفاً تصرّف هر یک از شرکاء در مال مشترک بدون اذن همه حرام است ـ چراکه مال مشترک به نحو مشاع، ملک تمام شرکاء است ـ در صورت تلف در ید احد الشرکاء آیا ذوالید ضامن است؟

براساس آن‌چه بیان کردیم روشن است که طبق فروض قبل ذوالید ضامن نیست؛ چرا که ذوالید علی الفرض امین سایر شرکاء فرض شده که مال را به او تحویل داده‌اند.

مناقشه در دلیل اولویت شیخ قدس سره برای تصحیح عدم ضمان هبه‌ی فاسده

مرحوم شیخ برای اثبات عدم ضمان در عقد فاسد هبه، به دلیل اولویت تمسک کردند به این بیان که وقتی قابض در عقد شرکت، مضاربه، مزارعه و ... به خاطر این‌که امین دانسته شده ضامن نیست، پس به طریق اولی متّهب که مالک، مال را مجاناً تملیک او می‌کند در صورت فساد عقد و تلف عین، ضامن نیست.

عرض می‌کنیم: این کلام مرحوم شیخ صحیح نیست؛ زیرا در هبه اصلاً ایتمان مطرح نیست، بلکه واهب مال را تملیک به متّهب کرده و رابطه‌ی خود با مال را قطع کرده و رابطه‌ی جدیدی بین متّهب و مال ایجاد کرده است، حال که عقد فاسد است این رابطه کالعدم است. بنابراین لولا الاجماع بر عدم ضمان، می‌گوییم چون آن مال هنوز در ملکِ واهب است و عن غیر حقٍ در ید متّهب باقی مانده، پس اگر مال تلف شود متّهب ضامن است.

تذکر

ما در تمام این فروع، ضمان قابض را ناشی از غصب دانستیم که استدراکی هم نسبت به آن خواهد آمد، ‌امّا باید توجه داشت که حکم به ضمان در جایی است که عنوان غصب باقی باشد، امّا اگر مشتری کاری کند که عنوان غصب از بین برود ـ مثل این‌که متاع را حاضر کند و به بایع بگوید آن را بردارد و مالک هم بتواند مال را پس بگیرد ـ در این‌جا دیگر عنوان غصب صدق نمی‌کند ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه سی و نهم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
تاثیر عالمان و حاكمان
رسول اکرم (ص) فرمود: دو گروه از امّت من اگر صالح شوند، امّتم صالح مى ‏شوند و اگر فاسد شوند، امّتم فاسد مى‏ شوند: عالمان و حاكمان.
خصال، ص 37
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1396 Qommpth.ir All Rights Reserved