پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 30 مهر 1396
  • 2017 Oct 22
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 659
دیروز: 2057
ماه جاری: 37121
امسال: 202946
کل: 774820
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 17/7/1393 - 13:47
کد درس: 463 تعداد بازدید: 1015 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات درس خارج فقه
حضرت آیت الله سیّد محمّد رضا مدرّسی طباطبایی یزدی (دامت برکاته)
سال تحصیلی 93-1392
جلسه‌ی ششم؛ یک‌شنبه 30/6/93

توجیه اشتراء در کریمه به معنای خرید در کلام فخر رازی

بعضی بر خلاف نظر جمهور مفسرین، اشتراء را در آیه‌ی شریفه به همان معنای خرید گرفته‌اند. در میان عامه فخر رازی در تفسیرش مفاتیح الغیب با این‌که هر دو احتمال را مطرح کرده ولی از آن‌جا که اشتراء معمولاً به معنای خرید به کار می‌رود تلاش کرده که در کریمه نیز اشتراء را به معنای خرید بگیرد.

ایشان در توجیه کلامش می‌گوید: گاهی مکلف که از عذاب الهی خوف بر نفس دارد که مبادا در روز جزاء به غل و زنجیر کشیده شده و رهسپار جهنم گردد، اعمالی را اتیان می‌کند که گمان می‌کند با آن اعمال می‌تواند نفس خود را خریده و از عذاب الهی خلاص کند. یهودیان نیز که سخن کریمه درباره‌ی آنان است چنین گمان کردند با اعمالی که اتیان کردند نفس خود را از عذاب الهی خریداری کرده و به ثواب می‌رسند، در حالی که خداوند متعال آنان را مذمت کرده و می‌فرماید: (بِئْسَمَا اشْتَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ أَنْ يَكْفُرُوا بِما أَنْزَلَ اللَّه‏)؛ بد چیزی است آن‌چه که به آن، جان‌هایشان را خریدند این‌که کفر بما انزل الله ورزیدند.

فخر رازی می‌گوید: این وجه که اشتراء به معنای خرید باشد اقرب به معنا و لفظ است از احتمال اول که به معنای فروش باشد.

نقد کلام فخر رازی

این‌که ایشان گفت اشتراء به معنای خرید باشد اقرب به لفظ است درست است؛ چراکه اشتراء انصراف به خرید داشته و اگر حقیقت در فروش نیز باشد به نحو شاذّ استعمال شود، کما این‌که در بقیه‌ی آیات شریفه نیز اشتراء به معنای خرید است.

اما این‌که اقرب به معنا باشد نمی‌توانیم قبول کنیم، چرا که ایشان این‌طور توجیه کرد که یهود با اعمالی که انجام دادند نفسشان را از عذاب الهی خریدند، در حالی که این توجیه با مذمتی که آیه‌ی شریفه نسبت به آن اشتراء و خرید کرده سازگاری ندارد؛ چون چنین خریدی که انسان بتواند نفس خودش را با انجام دادن اعمالی ـ هر چند اعمال سیئه ـ از عذاب الهی بخرد آن‌ چنان مذمتی ندارد با توجه به این‌که مذمت متوجه اشتراء است؛‌ نه آن عمل زشت، چون خیلی ربح کرده که با دادن ثمن بد توانسته است خودش را از آتش جهنم آزاد کند.

توجیه اشتراء در کریمه به معنای خرید در کلام سید خویی قدس سره

در میان شیعه نیز سید خویی قدس سره با غیر وجیه خواندن توجیه فخر رازی، وجه دیگری را در توجیه اشتراء به معنای خرید ابداع کرده و می‌فرماید: آیه‌ی شریفه (بِئْسَمَا اشْتَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ أَنْ يَكْفُرُوا بِما أَنْزَلَ اللَّه‏‏) این‌چنین نیست که انحلالی بوده و توبیخ و مذمت در آن بر هر یک از افراد یهود ـ با قطع نظر از دیگری ـ باشد تا گفته شود مناسب آن است که اشتراء به معنای فروش باشد، بلکه آیه‌ی مبارکه نگاه به جمع یهود دارد به لحاظ این‌که جمعی نفس و دین جمع دیگر را به ثمن بخس خریدند؛ به این صورت که علمای یهود نفس عوام را با کفری که به آن‌ها تحویل دادند خریدند و عوام یهود نیز نفس علما را با باطل‌هایی که به آنان تحویل دادند خریدند. پس هر کدام به اعتباری بایع و به اعتباری مشتری‌اند. آیه‌ی شریفه از این حیث که یهود نفس یکدیگر را در مقابل کفر بما انزل الله خریدند توبیخ و مذمت می‌کند؛ یعنی علما که نفس عوام را با کفر خریدند بد کردند و عوام هم که نفس علما را با چیزهای باطل خریدند بد کردند و این نظیر آیه‌ی شریفه (فَاقْتُلُوا أَنْفُسَكُم‏) است که مقصود این است یکدیگر را بکشند؛ نه‌ این‌که هر کدام خودش را بکشد ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه ششم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
بهترينِ مردمان
امام سجّاد علیه السّلام: مردمان زمان غيبت كه به امامت او (مهدى) معتقد و منتظر ظهورش باشند، بهترينِ مردمان هستند ؛ زيرا خداوند به اندازه‌اى به آنان فهم و خِرد و شناخت داده كه غيبت در نزد آنها به منزله مشاهده است و مردم آن زمان را مانند كسانى كه در مقابل پيامبر صلى‌الله‌عليه‌و‌آله به جهاد پرداخته باشند، قرار داده است.
الاحتجاج : ج ۲ ص ۱۵۴ ح ۱۸۸
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1396 Qommpth.ir All Rights Reserved