پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 26 مهر 1396
  • 2017 Oct 18
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 1467
دیروز: 1525
ماه جاری: 29700
امسال: 195525
کل: 767399
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 6/9/1392 - 15:45
کد درس: 283 تعداد بازدید: 626 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات درس خارج فقه
حضرت آیت الله سیّد محمّد رضا مدرّسی طباطبایی یزدی (دامت برکاته)
سال تحصیلی 93-1392
جلسه‌ی هجدهم؛ یک‌‌‌شنبه 4/8/1392

ثانیاً: بنا بر این‌که ادلّه‌ی معاملات یا حداقل بعض آن‌ها، اولاً در مقام بیان حکم تکلیفی باشد و بالملازمه حکم وضعی را بیان کند، مانعی ندارد بگوییم ظاهر (أَوْفُوا بِالْعُقُودِ)، (أَحَلَّ اللَّهُ الْبَيْعَ)، (تِجارَةً عَنْ تَراضٍ مِنْكُمْ) و امثال آن‌ها در مقام بیان آن است که هرگاه عرفاً مؤلفه‌های وضعی عقد، تجارت یا بیع تمام باشد، آن عقد، بیع یا تجارت صحیح است، امّا از جهت موانع تکلیفیه‌ی جائیه‌ی من قِبَل شارع در مقام بیان نیست. بنابراین از جهت مؤلفه‌های عقد می‌توان تمسک به عمومات کرد هرچند این عمومات از حیث حرمت تکلیفی در مقام بیان نباشد.

ثالثاً: جواب مهمتر این‌که شما مفروغٌ عنه گرفتید که جواز تکلیفی غناء را در صورت شک نمی‌توان با عمومات اثبات کرد، در حالی که با مراجعه به کلمات فقهاء درمی‌یابیم که فقهاء با تمسک به عمومات، جواز تکلیفی حکم دیگری را بالملازمه اثبات کرده‌اند؛ مثلاً مرحوم آخوند قدس سره در کفایه در ردّ کلام عده‌ای که برای اثبات جواز توضّؤ به گلاب به عمومات نذر مثل (وَ لْيُوفُوا نُذُورَهُمْ)، «ف لله بنذرک» و ... تمسک کرده‌اند، از حیث تمسک به عمومات مناقشه نمی‌کند بلکه می‌فرماید در صحّت نذر شرط است که متعلَّق آن راجح باشد در حالی که نمی‌دانیم وضوء با گلاب راجح باشد، بنابراین از این جهت تمسک به عموم (وَ لْيُوفُوا نُذُورَهُمْ)، «ف لله بنذرک» و ... تمسک به عام در شبهه‌ی مصداقیه‌ است.

سپس ایشان می‌فرماید اگر عمومی داشته باشیم که در متعلَّق آن شرط خاصی مانند رجحان، جواز و امثال آن اخذ نشده باشد، می‌توان به عام برای اثبات صحّت موارد مشکوک تمسک کرد و در نتیجه بالملازمه جواز فعل محتمل الحرمة را اثبات کرد. عبارت مرحوم آخوند این‌چنین است:

نعم لا بأس بالتمسك به في جوازه بعد إحراز التمكن منه و القدرة عليه فيما لم يؤخذ في موضوعاتها حكم أصلا فإذا شك في جوازه صح‏ التمسك بعموم دليلها في الحكم بجوازها.

محشّین مدقق کفایه هم بر این کلام مرحوم آخوند قدس سره ـ که اگر در متعلَّق عامی شرط خاصی اخذ نشده باشد می‌توان جواز فعل دیگری را بالملازمه اثبات کرد ـ اشکالی وارد نکرده‌اند، از جمله خود سید خویی قدس سره در مصباح الاصول در ذیل این بحث، اشکالی بر کلام مرحوم آخوند وارد نکرده است. بنابراین این‌طور نیست که تمسک به عام برای اثبات جواز تکلیفی غناء در ما نحن فیه معلوم البطلان باشد، در نتیجه کلام سید یزدی قدس سره که فرمودند بعد از احراز قابلیت عرفی، برای اثبات قابلیت شرعی می‌توان به عمومات رجوع کرد، کلام محکم و مستدلی است.

شبهه: (تمسّک به عام برای اثبات قابلیات، به نحو شبهه‌ی مصداقیه‌ی مخصص است)

سید یزدی قدس سره در این‌جا شبهه‌ی منتظره‌ای را مطرح کرده و به آن پاسخ می‌دهد و به اصطلاح دفع دخل مقدر کرده و می‌فرماید:

ممکن است کسی شبهه کند که اثبات قابلیت شرعی با این عمومات، تمسک به عام در شبهات مصداقیه‌ی مخصص است ـ نظیر این‌که مولایی بگوید «أکرم کل عالم» سپس عموم آن را با «لا تکرم الفساق» تخصیص بزند، حال اگر شک کردیم آیا «زید» عالمِ فاسق است یا عالم غیر فاسق، با تمسک به عموم «اکرم کل عالم» نمی‌توانیم بگوییم واجب الاکرام است. بله، به کمک اصل محرز مثل استصحاب می‌توان تنقیح موضوع عام کرد؛ مثلاً زید قبلاً فاسق نبوده و الان شک می‌کنیم فاسق شد یا نه، با استصحاب اثبات می‌کنیم هنوز فاسق نشده است ـ شبهه‌ی مذکور در ما نحن فیه چنین بیان می‌شود که: می‌دانیم عموماتی مانند (أَوْفُوا بِالْعُقُودِ) در مواردی تخصیص خورده‌اند، مثلاً حقی که قائم به شخص یا عنوان خاصی باشد، یا حقی که شارع از انتقال آن منع کرده و ... به عبارت دیگر حقوقی است که قابلیت نقل را ندارند تخصیص خورده‌اند، لذا اگر در مورد حقی شک کنیم آیا تحت عام است یا تحت مخصص، نمی‌توان تمسک به عام کرد؛ چراکه تمسک به عام در شبهه‌ی مصداقیه‌ی مخصص است که صحیح نمی‌باشد ـ خصوصاً طبق مبنای ما که قائل شدیم حتّی اگر مخصص لبّی باشد، در شبهات مصداقیه‌ی مخصص نمی‌توان به عموم عام تمسک کرد ـ ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه هجدهم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
بهترينِ مردمان
امام سجّاد علیه السّلام: مردمان زمان غيبت كه به امامت او (مهدى) معتقد و منتظر ظهورش باشند، بهترينِ مردمان هستند ؛ زيرا خداوند به اندازه‌اى به آنان فهم و خِرد و شناخت داده كه غيبت در نزد آنها به منزله مشاهده است و مردم آن زمان را مانند كسانى كه در مقابل پيامبر صلى‌الله‌عليه‌و‌آله به جهاد پرداخته باشند، قرار داده است.
الاحتجاج : ج ۲ ص ۱۵۴ ح ۱۸۸
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1396 Qommpth.ir All Rights Reserved