پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 2 آبان 1396
  • 2017 Oct 24
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 1092
دیروز: 1413
ماه جاری: 2504
امسال: 206408
کل: 778282
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 3/2/1392 - 12:23
کد درس: 171 تعداد بازدید: 1265 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات درس خارج فقه
حضرت آیت الله سیّد محمّد رضا مدرّسی طباطبایی یزدی (دامت برکاته)
سال تحصیلی 92-1391
جلسه‌ی هفتاد و یکم؛ ‌‌یک‌شنبه 20/12/1391

تمسک بعضی به قیام سیره بر أخذ خراج برای اثبات مفتوح العنوة بودن زمین

راه دیگری که بعضی برای اثبات خراجی بودن زمین ارائه کرده‌اند، قیام سیره‌ی مستمره بر أخذ خراج از آن زمین است. به این صورت که با رجوع به منابع احراز می‌کنیم مدت زمان زیادی از بعضی اراضی خراج اخذ می‌شده و این ثابت می‌کند آن زمین واقعاً مفتوح العنوة بوده است؛ زیرا:

اوّلاً: اگر اخذ خراج از آن زمین نابجا و براساس معیارهای فاسد بوده ـ مثلاً زمین ملک شخصی مسلمین بوده ـ حتماً ظاهر و روشن می‌شد و در کتب تواریخ منعکس می‌شد؛ چون اصحاب تواریخ و جغرافیا مترصد امور غیر عادیّه و اتفاقات استثنائی هستند تا آن را نقل کنند و إلا اتفاقات روزمرّه و عادیه که مناسب نقل نیست ـ گرچه بعضی اتفافات عادیه را هم می‌نویسند، ولی به هر حال اتفاقات غیر عادیّه مهم‌تر است ـ پس معلوم می‌شود اخذ خراج از آن زمین براساس معیارهای درست بوده است.

ثانیاً: مقتضای اصالة الصحة است؛ چون شک می‌کنیم خراجی که از آن زمین می‌گرفتند درست بوده و فی الواقع آن زمین خراجی بوده یا این‌که ظلماً بوده و فی الواقع آن زمین خراجی نبوده است، اصالة الصحة اقتضا می‌کند بگوییم اخذ خراج به نحو صحیح بوده و در نتیجه آن زمین خراجی بوده است.

نقد مرحوم شیخ قدس سره بر تمسک به سیره

مرحوم شیخ قدس سره در مورد عدم تعرض اصحاب کتب تاریخ و جغرافی به فاسد بودن معیار اخذ خراج در مورد زمین‌هایی که سیره بر اخذ خراج از آن بوده می‌فرماید: این عدم تعرّض، دالّ بر این نیست که پس معیار اخذ خراج از آن زمین صحیح بوده و سلطان، تعدّی به زمین‌های غیر خراجیه نکرده است، شاید فی الواقع از غیر زمین خراجی، خراج گرفته یا در بعضی جاها از زمین خراجی، خراج نگرفته و مورخین مطّلع نشده‌اند یا چون شک داشتند متعرض آن نشده‌اند، کما این‌که در بعضی جاها تصریح کرده‌اند در این‌که فلان زمینی که سلطان از آن خراج اخذ می‌کند، ارض خراجی است یا غیر خراجی، اختلافی است.

بنابراین سیره نمی‌تواند کاشف از مفتوح العنوة بودن زمین باشد؛ چراکه این سیره در غیر مواردی که خراجی بودن آن شرعاً برای ما ثابت است و ما هم قبول داریم ارض خراجی است، آن چنان بیّن و فراگیر نبوده که هر مورّخ و جغرافیا نویسی متوجه آن باشد که اخذ خراج از آن زمین، درست یا نادرست است؛ بدین جهت متعرض آن نشدند یا اگر متعرض شده‌اند، به نوعی تصریح به اختلافی بودن آن شده است.

اشکال دیگر آن‌که أماریّت اعتراض یا عدم اعتراض اصحاب تواریخ بر خراجی بودن یا نبودن زمین، بالاتر از تصریح‌شان بر خراجی بودن آن نیست، در حالی که ما حجّیت تصریحشان را نپذیرفتیم. بنابراین استدلال به سیره‌ی قائمه بر اخذ خراج به انضمام عدم اعتراض اصحاب کتب تواریخ و جغرافیا تمام نیست و نمی‌تواند اثبات خراجیت یا عدم خراجیت زمینی کند ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه هفتاد و یکم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
بهترينِ مردمان
امام سجّاد علیه السّلام: مردمان زمان غيبت كه به امامت او (مهدى) معتقد و منتظر ظهورش باشند، بهترينِ مردمان هستند ؛ زيرا خداوند به اندازه‌اى به آنان فهم و خِرد و شناخت داده كه غيبت در نزد آنها به منزله مشاهده است و مردم آن زمان را مانند كسانى كه در مقابل پيامبر صلى‌الله‌عليه‌و‌آله به جهاد پرداخته باشند، قرار داده است.
الاحتجاج : ج ۲ ص ۱۵۴ ح ۱۸۸
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1396 Qommpth.ir All Rights Reserved