پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 2 آبان 1396
  • 2017 Oct 24
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 178
دیروز: 1413
ماه جاری: 1590
امسال: 205494
کل: 777368
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 24/11/1391 - 19:46
کد درس: 123 تعداد بازدید: 1129 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات درس خارج اصول
حضرت آیت اللّه سیّد محمّدرضا مدرّسی طباطبایی یزدی دامت برکاته
دوره‌ی دوم ـ سال نهم ـ سال تحصیلی 92ـ 91
جلسه 53 ـ یک‌شنبه 8/11/91

 نقد و بررسی اشکال شهید صدر برای محقّق عراقی رحمهما الله         

به نظر می‌رسد محقّق عراقی رحمه الله شبهه و اشکال شهید صدر رحمه الله را پاسخ داده است؛ زیرا ایشان فرمودند هنگامی‌ که به نفس خارج علم دارید و خارج ملاک تنجیز است، با توجّه به آنکه خارج یک واحد می‌باشد که با تمام خصوصیات و عوارضش موجود است، نمی‌توان گفت مجهولی وجود دارد که مجرای برائت باشد.

فرض آن است‌که خارج واصل شده است (بأیّ نحوٍ وصل) و لذا نمی‌توان گفت یک حدّ جامع از خارج وجود دارد و یک حدّ شخصی و تنها حدّ جامع به ما واصل شده است؛ به دلیل اینکه این سخن با کلام محقّق عراقی رحمه الله سازگاری ندارد و طبق کلام محقّق عراقی رحمه الله واقع، واقع است با تمام خصوصیاتش؛ ‌یا واصل می‌شود یا واصل نمی‌شود، اگر واصل شود با تمام خصوصیاتش واصل می‌شود هر چند وصول به نحو خاصّی باشد.

بنابراین اشکال مرحوم صدر بر محقّق عراقی رحمه الله به صورتی ‌که در تقریراتشان ذکر شده است وارد نیست، ولکن چه بسا شهید صدر رحمه الله مطلبی دیگر را اراده کرده‌اند که ما در تحلیل و بررسی کلام محقّق عراقی رحمه الله به آن خواهیم پرداخت.

نقد و بررسی فرمایش محقّق عراقی رحمه الله

سخن ما با محقّق عراقی رحمه الله در اصل مبنای ایشان است. محقّق عراقی رحمه الله فرمودند اگر خارج واصل شود بأیّ وصولٍِ منجّز است. امّا مقصود از «بأیّ وصولٍ» چیست؟ آیا مراد ایشان آن است ‌که اگر خارج به نحو ابهام (فرد مبهم) که مبنای ایشان است واصل شود در تنجیز کافی است؟

اگر قاعده‌ی قبح عقاب بلابیان را بپذیریم نمی‌توانیم چنین وصولی را منجز بدانیم. آری، در برخی موارد این کلام را از محقّق عراقی رحمه الله می‌پذیریم، مانند قضیه‌ی إنائین مشتبهین که به نظر می‌رسد تمرکز فکر محقّق عراقی رحمه الله بر این‌گونه مثال‌ها بوده است.

در مثل إنائین که علم به نجاست أحدهما وجود دارد، از سوی مولا حالت منتظره‌ای نداریم؛ به دلیل آنکه هیچ ابهامی از ناحیه‌ی مولا وجود ندارد؛ زیرا او فرموده است: «إجتنب عن النجس» و اینکه فلان إناء نجس است یا خیر، بر عهده‌ی مولا نمی‌باشد بلکه تطبیق آن بر عهده‌ی مکلف است؛ مولا بما هو مولا نمی‌گوید این آب ملاقات با نجاست کرده است پس باید از آن اجتناب شود.

مولا دو چیز فرموده است:

  1. إجتنب عن النجس؛
  2. إذا لاقیٰ النجسُ الماءَ ینجس.

و مولا در تشخیص مصداق دخالتی ندارد. در چنین مواردی وقتی علم به نجاست أحدالإنائین پیدا کردیم در واقع کبرای تامّ که هیچ اجمالی ندارد و مبین است مصداق پیدا کرده است ولی مکلّف نمی‌داند مصداق آن إناء شرقی است یا غربی. در این حالت عقل حالت منتظره نداردٰ زیرا تکلیف مبیّن است و مصداق قطعی آن وجود دارد، لذا عقل ذمّه را مشتغل می‌داند لذا مکلّف باید إحتیاط کند تا از عهده‌ی این اشتغال برآید.

امّا اگر در جایی آنچه که مورد انتظار و متوقّع از مولا می‌باشد گرفتار ابهام باشد، هرچند بدانیم تحقّق خارجی پیدا کرده است، این مقدار از وصول چگونه برای خروج از قاعده‌ی قبح عقاب بلابیان کافی است؟!

به عنوان مثال می‌دانیم حکمی از مولا صادر شده است ولی نمی‌دانیم آیا او حلق لحیة را حرام کرده یا دعا عند رؤیة الهلال را واجب کرده است؛ می‌دانیم حکمی صادر شده است امّا نمی‌دانیم چه حکمی است و ابهام دارد. در این مثال هر چند خارج واصل شده است و خارج فی نفس الأمر خصوصیاتی دارد امّا آیا چنین وصولی تنجیز آور است؟! منجّزیت چنین وصولی اوّل الکلام است. اگر مسلک قبح عقاب بلابیان را بپذیریم، عقل بین این صورت و شکّ بدوی یا ظنّ به حکم، تفاوتی نمی‌گذارد و همان‌گونه که شکّ بدوی و گمان را مصداق قاعده‌ی قبح عقاب بلابیان می‌داند ما نحن فیه را نیز مصداق قاعده‌ی قبح عقاب بلابیان می‌داند ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه پنجاه و سوّم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
بهترينِ مردمان
امام سجّاد علیه السّلام: مردمان زمان غيبت كه به امامت او (مهدى) معتقد و منتظر ظهورش باشند، بهترينِ مردمان هستند ؛ زيرا خداوند به اندازه‌اى به آنان فهم و خِرد و شناخت داده كه غيبت در نزد آنها به منزله مشاهده است و مردم آن زمان را مانند كسانى كه در مقابل پيامبر صلى‌الله‌عليه‌و‌آله به جهاد پرداخته باشند، قرار داده است.
الاحتجاج : ج ۲ ص ۱۵۴ ح ۱۸۸
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1396 Qommpth.ir All Rights Reserved