پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 30 خرداد 1398
  • 2019 Jun 20
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 669
دیروز: 1056
ماه جاری: 71847
امسال: 200232
کل: 1821644
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 29/10/1397 - 14:22
کد درس: 1175 تعداد بازدید: 283 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات دروس خارج فقه
حضرت آیت الله سیّد محمّد رضا مدرّسی طباطبایی یزدی (دامت برکاته)
سال تحصیلی 98-1397

جلسه چهل و هفتم؛ شنبه 9/10/1397

همانطور که اشاره کردیم محل استدلال به این روایت، عبارت «مَجَارِيَ الْأُمُورِ وَ الْأَحْكَامِ عَلَى أَيْدِي الْعُلَمَاءِ بِاللَّهِ‏ الْأُمَنَاءِ عَلَى حَلَالِهِ وَ حَرَامِهِ» است. حضرت می‌فرمایند هم مجاری امور به دست علماست و هم مجاری احکام و توضیح دادیم که «الْأُمُورِ» عام است و شامل همه چیز حتّی احکام هم می‌شود و ذکر «الْأَحْكَامِ» بعد از آن از باب ذکر خاص بعد از عام است و احتمال هم دارد مقصود از «الْأُمُورِ»، تمام امور غیر از احکام باشد.

به هر حال «مَجَارِيَ الْأُمُورِ»، شامل غیر احکام از آنچه که دین در آن دخالت می‌کند می‌شود. پس از این روایت استفاده می‌شود در عصر غیبت، هرچیزی که امر دین است و احتیاج دارد که کسی متصدّی آن شود یا به تعبیر دیگر هر امری که اگر امام زمان علیه السلام حاضر و مبسوط الید بودند خودشان متصدّی آن می‌شدند، به هر دلیل اگر خود متصدّی نشدند باید مجرای این امور بر دست عالمان باشد و این چیزی جز ولایت فقیه نیست.

و همانطور که بیان کردیم، بسیاری از علماء از زمانی که درصدد برآمدند ولایت فقیه را مدلّل کنند، به این روایت تمسّک کرده‌اند؛ هرچند بحث ولایت فقیه از زمان قدماء، یعنی مثل شیخ مفید قدس سره به بعد مطرح بوده است، امّا چون قدماء ولایت فقیه را یک امر واضح و مفروغٌ‌منه می‌دانستند، لذا مثل خیلی از مسائل درصدد مدلّل کردن آن نبودند. وقتی به کتب قدماء مثل المقنعة شیخ مفید قدس سره ، المقنع شیخ صدوق قدس سره ، مراسم سلّار رحمه الله ، الوسیلة ابن حمزه رحمه الله ، غنیة النزوع سید ابوالمکارم بن زهرة رحمه الله ، الکافی أبی الصلاح رحمه الله و غیر اینها مراجعه می‌کنید، می‌بینید کمتر در آنها استدلال بر مطالب وجود دارد، علاوه آنکه بعض چیزها آنقدر واضح بوده که در نزد آنها اصلاً احتیاج به استدلال نداشته است و آن را جزو امور مسلّم و مفروغٌ منها می‌دانستند. امّا بعداً علماء که خواسته‌اند این امور را مستدلّ کنند، لامحاله اختلاف ایجاد می‌شده که این امر مسلّّم آیا دلیل واضح لفظی دارد و یا اینکه جزو اموری بوده که مورد تسالم همة علماء بوده و دیگر احتیاج به دلیل ندارد.

از طرف دیگر طرفداران این نظریه‌ها و مقابلین‌ آنها، هر چیزی را که پیدا می‌کردند به عنوان دلیل ذکر می‌کردند، لذا نمی‌توان گفت هر چیزی که به عنوان دلیل ذکر شده، درست است و مطلب را اثبات می‌کند، بلکه باید ادلة آنها را با معیارهای فنی استنباط ارزیابی کنیم و به میزان دلالت آنها ملتزم شویم.

از ابتدای تاریخ فقهِ شیعه و از زمانی که فقه شیعه به صورت مدوّن به دست ما رسیده، قضیة ولایت فقیه یک امر مرتکز در ذهن متشرّعه بوده است، أعم از فقهاء و غیر فقهاء، و شواهد فراوانی بر آن وجود دارد، الا اینکه متأخرین وقتی خواسته‌اند این مسأله را مدلّل کنند، شاید برخی إفراط کرده‌اند و هر چیزی که پیدا کرده‌اند و مناسبتی داشته، به عنوان دلیل بر آن ذکر کرده‌اند تا مطلب کاملاً تثبیت شود. امّا همانطور که گفتیم این بدان معنا نیست که ما هر چیزی که در مسئله به عنوان دلیل ذکر شده را بپذیریم، بلکه ادلّه را باید درست نقّادی کرد و به میزان دلالت آنها ملتزم شد.

به هر حال اعلام فقهاء هر کدام به مناسبتی وارد بحث ولایت فقیه شده‌اند. برخی در مبحث اجتهاد و تقلید بدان پرداخته‌اند، برخی در ضمن بحث زکات و خمس به آن پرداخته‌اند ـ مانند بعض از أقدمین مشایخ ما رحمه الله ـ از این جهت که آیا ولیّ فقیه می‌تواند خمس و زکات بگیرد یا نه؟ برخی در بحث صوم به آن پرداخته‌اند از این جهت که آیا فقیه می‌تواند حکم به رؤیت هلال کند یا خیر؟ برخی در باب حجّ متعرّض آن شده‌اند به جهت وقوف در عرفات به اعتبار هلال و شاید به جهت لزوم تعیین امیر الحاج و ... . برخی در باب جهاد متعرّض شده‌اند از جهت اینکه آيا فقیه می‌تواند متصدّی جهاد ابتدایی و یا جهاد دفاعی شود یا خیر؟ برخی در بحث قضا و به مناسبت قضاوت وارد این بحث شده‌اند.‌ برخی در بحث حجر ـ یعنی کسانی که محجور می‌شوند و نیز ولایت بر غُیّب و قُصّر و ... ـ این مبحث را مطرح کرده‌اند. برخی هم ممکن است به ندرت در باب حدود و دیات متعرّض این بحث شده باشند از این جهت که متصدّی اجرای حدود و دیات چه کسی است؟ بعضی هم رسالة جداگانه نوشته‌اند مانند مرحوم نراقی رحمه الله و بسیاری از علمای دیگر از جمله مرحوم والد ما رحمه الله.

کلمات بعض اعلام در استدلال به روایت «مجاری الامور»

این را باید توجه داشت اینکه ما بعض ادلّه را نسبت به برخی از اعلام می‌دهیم، به این معنا نیست که کسی قبل از ایشان این دلیل را ذکر نکرده است، بلکه بسیاری از این ادلّه و استدلال به آنها، از سابق وجود داشته است الا اینکه پیدا کردن این استدلال‌ها نیاز به فحص و صرف زمان دارد، هرچند امروزه به برکت نرم‌افزارها و دستگاه‌های رایانه‌ای، راحت‌تر می‌توان مطالب را پیدا کرد. به هر حال در اینجا به عبارت دو نفر از اعلام در استدلال به این روایت مبارکه اشاره می‌کنیم ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه چهل و هفتم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
بهار زندگى
امام على عليه السلام: ارزش چهار چيز را جز چهار گروه نمى‌شناسند: [ارزش] جوانى را جز پيران نمى‌شناسند؛ [ارزش] آرامش (آسايش) را جز گرفتاران نمى‌شناسند؛ [ارزش] سلامت را جز بيماران نمى‌شناسند، و [ارزش] زندگى را جز مُردگان نمى‌دانند.
المواعظ العدديّة، ۲۱۸
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1397 Qommpth.ir All Rights Reserved