پايگاه اطّلاع رساني مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين | qommpth.ir
     
 
فارسي | العربيه | اردو 
 
   
  •  
  • 28 آبان 1397
  • 2018 Nov 19
 
 
   ویژه ها




 
   اوقات شرعي
 
   آمار پایگاه
امروز: 451
دیروز: 2174
ماه جاری: 43487
امسال: 404508
کل: 1375489
 
**به پایگاه اطّلاع رسانی مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين (پایگاه انعکاس و انتشار کامل اخبار و آثار حضرت آيت الله سيّد محمّد رضا مدرّسي طباطبايي يزدي دامت برکاته) خوش آمدید.**    بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اِلهى عَظُمَ الْبَلاَّءُ وَبَرِحَ الْخَفاَّءُ وَانْکَشَفَ الْغِطاَّءُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ وَضاقَتِ الاْرْضُ وَمُنِعَتِ السَّماَّءُ واَنْتَ الْمُسْتَعانُ وَاِلَیْکَ الْمُشْتَکى وَعَلَیْکَ الْمُعَوَّلُ فِى الشِّدَّةِ وَالرَّخاَّءِ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اُولِى الاْمْرِ الَّذینَ فَرَضْتَ عَلَیْنا طاعَتَهُمْ وَعَرَّفْتَنا بِذلِکَ مَنْزِلَتَهُمْ فَفَرِّجْ عَنا بِحَقِّهِمْ فَرَجاً عاجِلا قَریباً کَلَمْحِ الْبَصَرِ اَوْ هُوَ اَقْرَبُ یا مُحَمَّدُ یا عَلِىُّ یا عَلِىُّ یا مُحَمَّدُ اِکْفِیانى فَاِنَّکُما کافِیانِ وَانْصُرانى فَاِنَّکُما ناصِرانِ یا مَوْلانا یا صاحِبَ الزَّمانِ الْغَوْثَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى اَدْرِکْنى السّاعَةَ السّاعَةَ السّاعَةَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ الْعَجَلَ یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطّاهِرینَ     
تاریخ انتشار: 12/8/1397 - 12:39
کد درس: 1145 تعداد بازدید: 37 تعداد نظرات کاربران: 0  

تقریرات دروس خارج فقه
حضرت آیت الله سیّد محمّد رضا مدرّسی طباطبایی یزدی (دامت برکاته)
سال تحصیلی 98-1397

جلسة شانزدهم؛ ‌یکشنبه 29/7/1397

تمسّک به آیهٔ شریفهٔ نبأ برای اشتراط عدالت در ولایت

همانطور که قبلاً اشاره کردیم فخرالمحققین قدس سره در استدلال بر اشتراط عدالت در ولایت فرمودند: چگونه اقرارات و إخبارات فاسق از غیر قبول شود در حالی که نصّ قرآن کریم برخلاف آن است. برخی از اعلام از جمله‌ محقّق اصفهانی قدس سره در بررسی کلام ایشان فرمودند: مظنون است که مراد فخرالمحققین قدس سره از نصّ قرآن کریم، آیة مبارکة نبأ باشد؛ نه آیة مبارکة (وَ لاَ تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا)؛ زیرا نصّ قرآن کریم در مورد عدم حجیّت قول فاسق و إخبارات او، آیة نبأ است نه آیة نهی از رکون به ظالم.

در بررسی استدلال به این آیة شریفه برای اثبات اشتراط عدالت در ولایت می‌گوییم:

به دو بیان ممکن است به آیة شریفة نبأ در ما نحن فیه استدلال شود: بیان اوّل، همان روش معمول استفادة از این آیة شریفه است؛ یعنی بگوییم وقتی که خداوند متعال خودش نهی و تحذیر فرموده از اعتماد به اقرارات و إخبارات فاسق، آن‌وقت چگونه فاسق را در منصبی قرار داده که لازمه‌اش پذیرش اقرارات و إخبارات اوست؟!

بیان دوم، بیانی است که مرحوم میرزا فتّاح شهیدی قدس سره در حاشیة بر مکاسب از بعض تقریرات شیخ انصاری قدس سره در بحث لقطه نقل کرده است که مانند بیان محقّق اصفهانی قدس سره است، با این تفاوت که محقق اصفهانی قدس سره فرمودند مظنون است که مراد از نصّ قرآن کریم، آیة شریفة نبأ باشد، امّا میرزا فتّاح شهیدی رحمه الله به عنوان یک احتمال آن را ذکر می‌فرمایند.

میرزا فتّاح رحمه الله می‌گوید: مرحوم شیخ انصاری قدس سره در بحث لقطه و اینکه لقیط باید عادل باشد، با سه بیان خواسته‌اند از این آیة شریفه استفاده کنند که عدالت در ملتقط، شرط است و شیخ در آنجا اشاره دارند روشی که الان بیان خواهیم کرد، بهتر از روش معمول علماء در استفادة از این آیة شریفه برای اثبات عدم اعتماد به فاسق در اعطای ولایت به اوست. بنابراین به حسب آن تقریر و به نقل مرحوم شهیدی رحمه الله، کأنّ شیخ قدس سره می‌خواهند بفرمایند تمسّک به آیة نبأ بهتر از تمسّک به آیة نهی از رکون به ظالم است و معلوم می‌شود عبارت «و في دلالة الآية نظرٌ» که در اینجا دارند،‌ فقط به تمسّک به آیة نهی از رکون به ظالم بر‌می‌گردد. زیرا در آن مبحث فرموده‌اند: تمسّک به آیة نبأ، بهتر از تمسّک به آیة نهی از رکون به ظالم است، بدین جهت شاید نظر و اشکالی نسبت به آن نداشته باشند.

به هر حال روش محقق اصفهانی و مرحوم شیخ قدس سرهما ـ به حسب نقل میرزا فتّاح رحمه الله ـ در استفادة از آية نبأ برای اثبات اشتراط عدالت در ولایت و عدم اعطاء ولایت به غیر عادل، چنین است:

از یک طرف خداوند متعال به حسب روایات و به حسب اجماع مثلاً، مطلق أب را به عنوان ولیّ بر طفل قرار داده است و لازمة اعطاء ولایت به مطلق أب آن است که إخبارات و اقرارات او هم پذیرفته شود؛ چه عادل باشد و چه فاسق. به تعبیر دیگر مقتضای اطلاق ادلّه ـ که آنها را قبول داریم ـ آن است که خداوند متعال بالملازمة اقرارات و إخبارات أب را حجّت قرار داده است، حتّی اگر این أب فاسق باشد. و از طرف دیگر به مقتضای اطلاق آیة‌ شریفة نبأ، خداوند متعال اعتبار خبر فاسق را مُلغی کرده است و فرقی نمی‌کند چه آن فاسق أب باشد یا غیر أب.

همانطور که ملاحظه می‌کنید نسبت بین این دو دلیل، عموم من وجه است؛ زیرا یک نقطة اشتراک و دو نقطة افتراق دارند؛ چراکه ولایت بر ولد ممکن است از جانب والد عادل یا والد فاسق باشد. پس ولایت والد عادل، نقطة افتراق ادلة مثبتة ولایت است. کما اینکه خبر فاسق ممکن است از ناحیة أب فاسق باشد و ممکن است از ناحیة فاسقی غیر از أب باشد. پس خبر فاسقی که أب نیست، نقطة افتراق آیة نبأ است. نقطة اشتراک هر دو دلیل، خبر أبِ فاسق است که از یک طرف روایات بالملازمة می‌فرمایند خبر أب فاسق حجّت است و از طرف دیگر آیة شریفة نبأ دلالت دارد که خبر أب فاسق حجّت نیست.

پس این دو دلیل در مادّة اجتماع با هم تنافی دارند که در این صورت یا طبق قاعده باید عموم و اطلاق قرآن کریم را مقدّم کنیم و دلیل مخالف با کتاب را کنار بگذاریم؛ یعنی ملتزم شویم قول أب فاسق حجّت نیست و در نتیجه ولایتی بر طفل ندارد و یا حداقل آن است که این دو دلیل با هم تعارض کرده و تساقط می‌کنند و باید رجوع به مقتضای اصل یعنی عدم ولایت أب فاسق و عدم حجّیت إخبارات و اقراراتش کرد. به هر حال نتیجه‌ این می‌شود که أب فاسق ولایتی بر اموال اولاد صِغار ندارد و إخبارات و اقراراتش حجّت نیست ...
 

براي دريافت متن کامل جلسه شانزدهم  اينـجا را کليک کنيد.

Share
   لطفا دیدگاه خود را بنویسید!
*نام:
ایمیل:
*نظر:
 
   نظرات کاربران
رنگ زمینه:
         
سایز قلم: سرعت:
جهت حرکت: تنظیم حرکت:    
   حدیث هفته
پایه و استواری دین
پيامبر خدا (ص): پايه و بنيان دين، معرفت به خدا، يقين و عقل سودمند، يعنى عقلِ بازدارنده از گناهان است.
كنز العمّال، ج3 ص381 ح7047
 
ورود کاربران

 

نام کاربري:
رمز عبور:
مرا به خاطر بسپار!

موجودی سبد:
 
   نظر سنجی
دیدگاه شما درباره کیفیّت تدوین و تنظیم تقریرات دروس خارج حضرت آیت الله مدرّسی یزدی دامت برکاته

عالی
خوب
متوسّط

 
   پیوندها
پایگاه‌های خبری 
وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها 
علمی، پژوهشی 
فرهنگی و اطّلاع رسانی 
برخی سایت‌های مذهبی 
روزنامه‌ها 
حوزوی 
مراکز تحقیقاتی 
مراکز و مؤسّسات 
فروشگاه‌های اینترنتی کتاب 
بازرگاني، بانک و بيمه 
موتورهای جستجوگر 
نشریّات و مجلّات 
وبلاگ‌ها 
شبکه‌های اشتراک لینک 
 
   سایر پیوندها










 
 
 
 
 
 
کليّه حقوق مادّي و معنوي اين پايگاه متعلّق به مؤسّسه علمي، پژوهشي، فرهنگي پرتو ثقلين بوده و در جهت ترويج معارف اسلامي هيچ گونه محدوديّتي
نسبت به برداشت مطالب با ذکر منبع وجود ندارد. با معرّفي اين پايگاه به ديگران در اجر معنوي آن سهيم شويد.
® Copyright © 1397 Qommpth.ir All Rights Reserved